خلوت در انجمن یا دوران ستر
خلوت در انجمن یا دوران ستر اصطلاحی کلیدی در طریقت نقشبندیه، به معنای حضور باطنی با خداوند در عین مشغولیت ظاهری با خلق است. این مفهوم به معنای به ظاهر با مردم بودن و در باطن با حق بودن است، به طوری که سالک در بازار و میان جمعیت، از ذکر خدا غافل نمیشود.
جزئیات مهم درباره خلوت در انجمن:
ریشه و تعریف: این اصل توسط خواجه عبدالخالق غجدوانی پایهگذاری شد تا سالک بتواند بدون نیاز به گوشهگیری ظاهری (عزلت)، به استغراق قلبی برسد .
تفاوت با خلوت ظاهری: برخلاف شیوههایی که نیازمند نشستن در زوایای پنهان است، در اینجا درِ یار (خلق) گشوده و درِ خلوت (گوشهگیری) بسته است.
رابطه با سفر در وطن: به گفته شیخ احمد سرهندی، این حالت متفرع از سفر در وطن (سیر باطنی) است؛ اگر سالک در وطن دل خلوت کند، خلوت در جلوت (حضور میان مردم) نیز برای او حاصل میشود.
هدف: مقصود این است که قلب سالک چنان به ذکر مشغول شود که کثرتِ خلق، باعث تفرقه حواس نشود و در ظاهر در تفرقه، در باطن در جمعیت (اتصال) باشد.
جایگاه در طریقت: این شیوه به دلیل اعتدال و عدم نیاز به ترک دنیا، یکی از دلایل گسترش سریع طریقت نقشبندیه بود.
خلاصه
یعنی مراد این است که در هر کاری و مجلسی و یا شغلی به صورت فکر یا ذکر یا نیت متوجه خالق خود (الله) باشد. مثلا اگر در مجالس شرکت داشته باشد و یا در کلاس درس باشد یا هنگام قرائت، کلام، مطالعه، خوردن، نوشیدن، خوابیدن، شغل و. . . در همه اوقات باید دل متوجه الله باشد. مصداق ( دست به کار دل با یار ) گردد. و همین است معنی الصوفی کائن و بائن یا عرشی و فرشی یعنی به ظاهر با خلق است و سِرّٙش از آنها جداست.
خلاصة التصوف/صفحه ۱۷۲
#نقشبندیه #صوفی #ستر #خلوت #خواجه_عبدالخالق_غجدوانی #تصوف #عرشی #فرشی #کائن #بائن